Eurasian: Belgium > Formicidae > Formicinae > Formica > Formica exsecta Browse
   See all Formica exsecta in All Antweb or Bolton World Catalog
     or in

Species: Formica exsecta

Name Status:

Taxonomic Hierarchy:

Subfamily: Formicinae Genus: Formica

Taxonomic History (provided by Barry Bolton, 2013)

2 subspecies

Formica exsecta Nylander, 1846a PDF: 909, pl. 18, fig. 20 (w.q.m.) FINLAND. AntCat AntWiki

Taxonomic history

Distribution:

Mostly Alpine SLO

Biology:

Mostly alpine grasslands

Notes:

no records during last 50 years

Taxon Page Author History

Taxonomic Treatment (provided by Plazi)

Nylander, W., 1846:
Operaria: ferrugineo-rufa parum nitida, abdomine castaneoatro; palpis, antennarum flagellis et vertice fuscescentibus; occipite late emarginato; squama cordata, supra profunde exsecta; pedibus sparse pilosis.
Femina: testaceo-rufa flavido-pubescens nitida; palpis, antennis, fronte cum vertice, thorace supra et abdomine castaneoatris; clypei disco, mesosterno et mesopleuris fuscescentibus; occipite late emarginato; squama cordata vel supra profunde exsecta; alis hyalinis obsoletissime fuscedine tinctis, nervis cinereo-flavidis, stigmate parum fusciori.
Mas: niger parum nitidus brevius pubescens, genitalibus et pedibus vel totis vel ad partem testaceo-pallescentibus; occipite parum emarginato; squama transversim subrectaugulari crassa, supra late concaviuscula; alis hyalinis stigmate fusco.
Hab. saltem in patria usque in Lapponiam frequenter; versatur iisdem locis ac F. rufa , sed magis aprica amare videtur; acervos minores, supra plerumque planos, construit. Examinat in Fennia praesestim circa d. 20 Julii. Marem adhuc d. 11 Aug. (1845) in Ostrobottnia media invenit Stud. F. Hellstroem. Feminam oviparam semel d. 8 Julii (eodem anno) in nido juxta Helsiugforsiam deprehendi.
[[ worker ]]. Long. 2 - 2 1 / 2 lin. Parum nitida, colorata ut supra dictum; minora tamen individua verticem castaneo-fuscam, antennas fere totas et pedum saltem tibias fuscescentes habent. A. F. rufa, cui leviter inspecta similis videtur, differt jam: mandibulis magis complanatis, occipite concavo, clypeo margine inferiori magis truncato, supra vestigio cannulas medianae, squama cordata h. e. ovata sursum parum latiori, supra semiovaliter excisa, colore abdominis atriori, pubescentia denique corporis conspicuiori (canitie sericeo-micante vix alia). Palpi labiales articulo ultimo oblongo, longitudine 3: tii. Metanotum a latere visum arcuatum. Pedes pilis sparsis obsiti; tibiis latere interiori versus apicem sparse setulosis. Segmentutn anale rufescens.
[[ queen ]]. Long. 3 1 / 4 lin. Sat longe flavido-pubescens valde nitida, capite fere lit in [[ worker ]]. Clypeus obsolete convexiuscula, margine infero tenui in medio recta late truncalo; vestigio vix ullo carinulae. Linea frontalis elevatiuscula. Oculi parce pilosuli, pilis his nonnullis parvis tenuibus apice flexis. Thorax mesonoto toto cum parte adjacente prothoracis, scutello, postscutello, mesopleuris et mesosterno obscurius vel dilutius infuscalis. Alas ut in diagnosi, stigmate pallide fusco; anticae 3 1 / 3 lin. longae. Pedes pubescentes, tibiis cum tarsis saepe cinerascentibus vel obscurioribus. Squama ut in [[ worker ]] valde compressa, profunde semiovaliter exsecta. Abdomen nitidum crebre subtiliter flavido pubescens, pubescentia ventris longiori. Basis abdominis truncata macula magna et segmentum anale rufa.
[[ male ]]. Long. 3 - 3 1 / 4 iin. Similis mari F. rufae, sed magis nitidus, occipite concaviusculo alarumque colore nullo statim distinguitur. Brevius flavido pubescens quam [[ queen ]], abdominis pubescentia subtiliori decumbente. Oculi, ut in [[ queen ]], tenuissime pilosuli; ocelli in cacumine verticis elevatiusculi. Alae hyalinae ne minimis, fere vestigiis fuscescentiae, nervis flavido-cinereis, stigmate fusco; anticas fere 3 1 / 4 lin. longas. Pedes vel pallescenti-cinerei, coxis obscurioribus vel femoribus fere totis cum tibiis tarsisque pallide testaceis pubescentia flavida cinerascentibus. Genitalia fere ut in F. rufa . Marginibus segmentorum certo situ magis nitidis, concoloribus.
Obs. Sub nomine F. emarginata Latr . a Cel. Dah 1 bom specimen quoddam feminenm male sub itinere mutilatum absque loco adnotato recepi. Simillima nostras descriptas F. exaectae videlur, sed alis magis fere albescentibus, nervis et stigmate flavidis, palporum labialinm articulo ultimo longiovi, cylindrico; alias differentias e reliquiis mutilatis eruere nequeo. Forte sit vera F. emarginata Latr . Fourm. 163, pl. VI, fig. 33. [[ worker ]] [[ queen ]] [[ male ]], quae a F. exsecta nostra bene est distincta: [[ worker ]] " squama subemarginata " (vel ut infra eodem loco definitur: " avec le bord superieur presque droit un peu echancre au milieu "); [[ male ]] [[ queen ]] alis albis nervis flavidis. Descriptio vero maris praecipue differentias praebet: " Le corps est d'un brun rougeatre. La tete est plus foncee, avec les mandibules plus rougeatres. Les antennes et les pattes sont d'un brun plus clair " & cet. 1. c. pag. 165. Mores et nidificatio praeterea omnino diversa. " Cette espece ( F. emarginata ) etablit sa demeure dans les fentes des murailles et dans les vieux arbres. Elle sent nn peu le musc. Friande de sucreries elle penetre en quantite dans les armoires ou l'on en conserve, et y fait promptement un grand degat. " 1. c. - lu Fennia hucusque non detecta est, quantum scio, hasc species, in Europa media et australi frequenter obvia.

Smith, F.:
Formica exsecta , Nyl. Adno, Mon. Form. Bor. 909.9; Form. Fr.
et d'Alger. 63.17.
Foerst. Hym. Stud. Form. 23. 8.
Schenck, Beschr. Nass. Ameis. 38.
Mayr. Form. Austr. 68. 14; Ungar. Ameis. 10. 14.
Hab. France; Germany; Austria; Finland; Lapland; Hungary.

Förster, A.:
Nyl. Adn. p. 909, 9.
Operaria: Ferrugineo-rufa, parum nitida, abdomine castaneo atfo; palpis, antennarum flagellis et vertice fuscescentibus; occipite late emarginata; mandibulis gnbtlliter confertim rugulosis; foveolis lateralibus clypei et area frontali subtilissime rugulosis, opacis; oculis parce pilosulis; squama cordata, supra profunde exsecta; pedibus sparse pilosis, - Lg. 2 l/2 lin.
Femina: Testaceo-rufa, flavidopubescens, nitida; palpis, antennis, fronte cum vertice, thorace supra et abdomine castaneo-atris; clypei disco, mesosterno et mesopleuris fuscescentibus; occipite late emarginata; squama cordata, vel supra profunde exsecta; alis hyalinis, obsoletissime fuscedine tiaetis, nervis cinereo-flavidis, stigmate parum fascítori . - Lg. 3 1/4 lin.
Mas: Niger, parum nitidus brevius pubescens , geniltalibus et pedibus vel totis vel ad partem testacco-pallescentibus; occipite parum emarginata, squama transversim subrectangulari crassa, sapra late concaviuscula; alis hyalinis, stigmate fusco. - Lg. 3 - 3 1/4 lin.
Der Kopf des Arbeiters ist roth, die Stirn und der sehr breit ausgerandete Scheitel meist braun oder bräunlich , selten fast ganz roth; die Mandibeln dicht längsrunzlig , Zwischen den Runzeln mit gröberen , ziemlich deutlichen Punkten; der Clypeus fein runzlig, auch die - Seiten - gruben, daher matt, kaum mit der Spur eines Mittelkiels; die area frontalis schmal, nach oben sehr stark zugespitzt, ebenfalls sehr fein runzlig, ohne Glanz; die Augen fein haarig, die Nebenaugen sehr klein; die Stirnrinne schwach, bis zum mittleren Nebenauge reichend. Der Mittelleib roth, selten auf dem Vorderbrustrücken mit einem bräunlichen Querschatten. Der Hinterbrustrücken sanft gewölbt , so daß der Basaltheil fast unmerklich in den abschüssigen Theil übergeht . Die Beine roth, die Schenkel- nach der Spitze hin und die Schienen mitunter schwach bräunlich . Kopf und Mittelleib sind äußerst fein runzlig, mit anliegenden, greisen, etwas zerstreuten Härchen bekleidet; Borstenhaare fehlen oder höchstens stehen einige auf dem Scheitel. Der Hinterleib hat dagegen außer der gewöhnlichen anliegenden und noch etwas zerstreuteren Behaarung auch noch gelbliche Borstenhaare, die auf dem Rücken außer der gewoehnlichen Reihe am Hinterrande der Segmente äußerst sparsam erscheinen, an der Spitze des Hinterleibs aber und auf der Bauchseite häufiger und deutlicher hervortreten. Die Sculptur ist fein runzlig; der Glanz schwach, fast matt, nur unter günstig einfallendem Lichte bemerkt man einen weißlichen Seidenschimmer. Die Schuppe ist tief und fast winklig eingeschnitten, ohne Wimperhaare.
Das Weibchen hat lange, gelbliehe Borstenhaare und ist stark glänzend , der Kopf desselben fast wie bei dem Arbeiter. Der Clypeus schwach gewölbt , am Mundrande in der Mitte weit aber schwach abgestutzt, kaum eine Spur von Kiel zeigend. Die Stirnrinne etwas erhaben. Die Augen sparsam behaart, einige von diesen zarten, kurzen Härchen an der Spitze gebogen. Am Thorax ist der ganze Mittelbrustrücken mit dem angrenzenden Theil des Vorderbrustrückens , das Schildchen, die Mittelbrustseiten und die Mittelbrust dunkler oder heller bräunlich . Die Flügel wie in der Diagnose angegeben gebildet, das Randmal schwach braun. Die Beine behaart, die Tibien sammt den Tarsen oft graubraun oder dunkler. Die Schuppe wie bei dem Arbeiter tief und halb eiförmig ausgeschnitten. Der Hinterleib glänzend , mit dichten, gelblichen Haarborsten, die am Bauche etwas länger sind. Eine große Makel an der Basis des 2ten und das letzte Segment roth.
Das Männchen ist dem der Form. rufa ähnlich aber glänzender , durch das ausgebuchtete Hinterhaupt und die nicht gefärbten Flügel gleich zu unterscheiden. Die Borstenhaare kürzer als beim Weibchen und die niederliegende Behaarung etwas feiner. Die Augen wie bei dem Weibchen sehr zart haarig. Die Flügel wasserhell, ohne Spur einer bräunlichen Färbung , die Adern gelbbräunlich , das Randmal braun. Die Beine entweder bloß bräunlich mit dunkleren Hüften , oder die Schenkel faßt ganz blaßgelb , mit gelbbraunlicher Behaarung. Die Genitalien wie bei F. rufa . Die Ränder der Segmente in bestimmter Richtung gesehen glänzender und gleichfarbig.
Von dieser Art sind mir alle Geschlechter bekannt; sie legt kleine Haufen am Rande der Wälder an und zwar an sonnigen Plätzen . Das Material derselben besteht aus vertrockneten Grashalmen und ähnlichen kleinen Pflanzenpartikeln. Bis jetzt hat sie sich nur zu Stollberg bei Aachen gefunden.

Specimen Data Summary

Collected most commonly using these methods or in the following microhabitats: 1 times By hand from nest surface

Elevations: collected at 2000 m

6 Specimens Imaged | View All 8 Specimens for this species


CASENT0010687

CASENT0173161

CASENT0173162

CASENT0173163

CASENT0270027

CASENT0903274



Enlarge Map

TOOLS:

View:
- BrowseBrowse Specimens for this species (8 examples)
- View Formica exsecta in Google Earth

Comparison Tool:
- Compare images of the Specimens within this species

Catalog:
- See Hymenoptera Name Server

Download:

Specimen Data:
- KML
- Tab-delimited